„Dit gaat een grens over”, waarschuwt UEFA over het FIFA-investeringsplan, terwijl EU-sportcommissaris Glenn Micallef op X schrijft: „Blijf van ons spel af.” FIFA-voorzitter Gianni Infantino reageerde woensdag met een video waarin hij de geplande commerciële dochteronderneming verdedigt als „een kans, maar geen verplichting”. Wereldvoetbalbond FIFA wil via FIFA Forward Enterprise (FFE) investeerders laten deelnemen in de commerciële exploitatie van zijn competities. Het voorstel stuit ook op bezwaren van de voetbalbonden voor Azië en Noord- en Midden-Amerika, die zeggen onvoldoende bij het proces te zijn betrokken.
- FIFA wil 4,2 miljard Amerikaanse dollar ophalen met minderheidsbelangen zonder zeggenschap in FFE.
- Het voorstel vereist een stemming onder de 211 FIFA-leden en goedkeuring door de 38 leden van de FIFA-raad.
- FIFA zegt zelf de meerderheid en de volledige zeggenschap over voetbalbesluiten te behouden.
- Iedere aangesloten bond zou een eenmalig belang ter waarde van 20 miljoen Amerikaanse dollar aangeboden krijgen.
UEFA vindt dat FIFA het voetbal niet kan verkopen
UEFA richt haar kritiek vooral op de zeggenschap over en het eigendom van het voetbal. Volgens de Europese bond zijn „de ziel en het bestuur van het voetbal” geen handelswaar, zeker niet zolang onduidelijk is wie financieel van de constructie profiteert. „Niemand van ons is eigenaar van het voetbal. Het is niet aan FIFA om het te verkopen”, aldus UEFA.
Ook buiten Europa klinkt bezwaar tegen de manier waarop het plan tot stand kwam. CONCACAF, de voetbalorganisatie voor Noord- en Midden-Amerika, zegt „diep bezorgd” te zijn over het gebrek aan een behoorlijke procedure. De Asian Football Confederation noemt het teleurstellend dat zij niet is geraadpleegd.
De weerstand draait daarmee niet alleen om privaat geld in het voetbal, maar ook om de vraag wie vooraf mag meepraten over de commerciële toekomst van mondiale toernooien.
Voor Nederlandse voetballiefhebbers is vooral de scherpe afwijzing door UEFA relevant. Europese nationale bonden opereren binnen die continentale structuur, maar zijn daarnaast afzonderlijk aangesloten bij FIFA. Zij krijgen daardoor te maken met zowel het Europese bezwaar als het mondiale besluitvormingsproces.
Infantino noemt deelname nadrukkelijk vrijwillig
Infantino benadrukt dat FFE nog een voorstel is binnen een democratisch consultatieproces. Volgens hem kan het plan de wereldwijde ontwikkeling van het voetbal versnellen, maar worden aangesloten bonden niet gedwongen mee te doen.
Verscheidene media meldden woensdag op basis van een brief van Infantino dat iedere nationale bond 40 miljoen Amerikaanse dollar zou ontvangen wanneer die het plan steunt. Bonden zouden zich daarvoor uiterlijk 19 september moeten aanmelden. Infantino ging in zijn video juist nadrukkelijk in tegen het beeld dat deelname verplicht zou zijn.
De FIFA-voorzitter stelt dat momenteel niet alle commerciële waarde van het voetbal terechtkomt bij onderdelen van de sport die dat geld nodig hebben. Voor het benutten van die waarde is volgens hem aanvullende, gespecialiseerde kennis nodig naast het besturen en ontwikkelen van het voetbal.
FFE zou alle competities waarvan FIFA eigenaar is commercieel organiseren, inclusief sponsoring, uitzendrechten, licenties en nieuwe activiteiten. Infantino zegt dat het spel zelf niet verandert en dat supporters wereldwijd van de extra inkomsten zouden profiteren.
FIFA belooft sportieve controle zelf te houden
FIFA verwacht dat FFE aanvankelijk op 20 miljard Amerikaanse dollar wordt gewaardeerd. De bond wil later dit jaar 4,2 miljard dollar ophalen door zorgvuldig gekozen langetermijninvesteerders minderheidsbelangen zonder controlerende bevoegdheden te verkopen.
Iedere aangesloten bond zou bovendien een eenmalig belang van 20 miljoen dollar in FFE kunnen krijgen. Dat vertegenwoordigt volgens FIFA 0,1 procent van het geheel. Voor kleinere of armere bonden kan zo’n belang volgens het bronbericht een aanzienlijk bedrag zijn.
In de voorgestelde constructie krijgen private partijen dus een financieel belang in de commerciële opbrengsten, terwijl FIFA zegt dat alle sportieve en regelgevende macht bij de voetbalbond blijft.
FIFA stelt dat het als enige controle houdt over FFE en exclusief bevoegd blijft voor het voetbalbestuur, de competities, de wedstrijdkalender en alle reglementaire en sportieve besluiten. Dat onderscheid is cruciaal: formeel zouden investeerders geen wedstrijden of regels bepalen, maar critici willen meer duidelijkheid over hun financiële invloed en rendement.
Bericht over toekomstige rol Infantino wordt ontkend
De Britse krant The Times, die het plan dinsdag als eerste meldde, schreef dat Infantino na het verwachte einde van zijn volgende termijn in 2031 financieel van de constructie zou kunnen profiteren als commissaris van FFE. FIFA ontkent dat zo’n functie is besproken.
Volgens de krant zijn er al gesprekken gevoerd met financieel adviseurs en mogelijke investeerders. Daarbij worden Thrive Capital, opgericht en geleid door Joshua Kushner, en een onderdeel van de Amerikaanse bank JPMorgan Chase genoemd. Die bank probeerde eerder de mislukte Europese Super League te financieren.
Het is niet de eerste keer dat een plan voor omvangrijke private investeringen binnen FIFA op weerstand stuit. In 2019 wees een commissie van belanghebbenden een door Infantino gesteund voorstel af voor een investering van 25 miljard dollar in een uitgebreid WK voor clubs. FIFA vergrootte dat toernooi in 2025 alsnog van zeven naar 32 clubs.
Vindt u dat private investeerders een minderheidsbelang in de commerciële activiteiten van FIFA moeten kunnen krijgen, zolang de voetbalbond formeel de sportieve controle houdt? Deel uw mening.
