De onrust op de Amerikaanse obligatiemarkt heeft ook voor Europese beleggers betekenis, nu rentes op staatsschuld wereldwijd zijn opgelopen. De Duitse tienjaarsrente bereikte een niveau dat voor het laatst in 2011 werd gezien. In de Verenigde Staten kondigde het ministerie van Financiën woensdag aan het bedrag voor de terugkoop van Amerikaanse staatsobligaties ruim te verdubbelen. De maatregel van minister Scott Bessent volgt op de verkoopgolf in langlopende staatsleningen en drukte de Amerikaanse rentes voorlopig omlaag. Bij de opening van de aandelenmarkt gingen de koersen juist omhoog.
- De Verenigde Staten gaan het bedrag voor de terugkoop van staatsschuld ruim verdubbelen.
- De Amerikaanse tienjaarsrente kwam boven 4,70 procent en daalde woensdag naar 4,65 procent.
- De dertigjaarsrente in de VS steeg tot boven 5 procent, een niveau dat ook in 2007 werd gezien.
- Ook de Duitse en Japanse staatsrentes bereikten niveaus die jarenlang niet waren voorgekomen.
Amerikaanse rente liep sinds eind februari sterk op
De tienjaarsrente geldt als een centraal ijkpunt op de Amerikaanse obligatiemarkt. Het rendement laat zien hoeveel rente beleggers vragen om de federale overheid voor tien jaar geld te lenen. Dat percentage kwam onlangs boven 4,70 procent uit, het hoogste niveau in meer dan een jaar. Woensdag zakte het terug naar 4,65 procent.
Voor het begin van de oorlog met Iran eind februari stond de tienjaarsrente nog op 3,97 procent. De stijging van de olieprijs door die oorlog, zorgen over oplopende overheidsschulden en andere onzekerheden hebben volgens de berichtgeving bijgedragen aan de hogere rendementen.
Bij leningen met langere looptijden was de beweging nog opvallender. Het rendement op Amerikaanse staatsobligaties met een looptijd van dertig jaar steeg ruim boven 5 procent. Daarmee kwam het terug op een niveau uit 2007, voordat de financiële crisis van 2008 wereldwijd voor sterk dalende rentes zorgde.
De rentestijging blijft niet beperkt tot de Verenigde Staten: de Japanse tienjaarsrente bereikte het hoogste niveau in bijna dertig jaar.
Terugkoop moet druk op langlopende leningen verminderen
Bij een terugkoop koopt het Amerikaanse ministerie van Financiën eerder uitgegeven staatsobligaties uit de markt. Extra vraag kan de prijs van die leningen ondersteunen. Omdat obligatieprijzen en rendementen tegengesteld bewegen, kan dat de rente naar beneden brengen.
De aankondiging had woensdag direct het beoogde effect: langlopende Amerikaanse rendementen daalden en aandelen openden hoger. Het is echter onzeker of dat effect aanhoudt. Sommige analisten waarschuwen dat de grotere terugkoop uiteindelijk ook averechts kan uitpakken.
De stap van de regering-Trump verandert bovendien niets aan de onderliggende omvang van de financieringsbehoefte. Overheden die meer uitgeven dan zij ontvangen, moeten geld blijven lenen. Als beleggers daarvoor een hogere vergoeding eisen, nemen de rentelasten toe.
Hogere obligatierente werkt door in economie en beleggingen
Amerikaanse staatsrentes functioneren als referentie voor veel andere financiële producten. Wanneer de overheid meer rente moet betalen, worden leningen voor huishoudens en bedrijven doorgaans eveneens duurder. In de VS is de gemiddelde rente op een hypotheek met een vaste looptijd van dertig jaar inmiddels dicht bij het hoogste niveau in een jaar.
Voor bedrijven betekent een hogere rente dat investeringen, bijvoorbeeld in fabrieken of datacenters voor kunstmatige intelligentie, duurder kunnen worden. Dat kan de economische groei afremmen en daarmee de winstverwachtingen voor ondernemingen onder druk zetten.
Voor Europese en Nederlandse beleggers betekent dit dat Amerikaanse staatsobligaties aantrekkelijker kunnen worden ten opzichte van risicovollere beleggingen, terwijl hogere internationale marktrentes ook de financieringsvoorwaarden dichter bij huis kunnen beïnvloeden.
Ook aandelen, goud en bitcoin kunnen druk ondervinden wanneer relatief veilige staatsleningen meer rendement bieden. De terugkoopoperatie kan de acute spanning op de obligatiemarkt dus verzachten, maar neemt de bredere zorgen over olieprijzen, overheidsschulden en financieringskosten niet weg.
Denkt u dat de Amerikaanse terugkoop voldoende is om de obligatiemarkt te kalmeren, of blijven hoge overheidsschulden de rente opstuwen? Deel uw visie.
